बुधवार, असार ३, २०८३ (June 17, 2026)

नेपाली शिक्षा प्रणाली: समस्या र समाधान

मङ्गलवार, जेठ १२, २०८३ (May 26, 2026)

नेपालको शिक्षा प्रणाली संक्रमणकालीन अवस्थाबाट गुज्रिरहेको छ। पुरानो प्रणाली फेल भइसकेको छ र नयाँ ढाँचा अझै पूर्ण रुपमा कार्यान्वयनमा आएको छैन। यो अवस्थाले विद्यार्थी, अभिभावक र शिक्षक सबैलाई अन्योलमा पारेको छ।

शिक्षा प्रणालीका मुख्य समस्या

  1. गुणस्तरहीन पाठ्यक्रम जुन व्यावहारिक छैन
  2. दक्ष शिक्षकको अभाव, विशेष गरी ग्रामीण क्षेत्रमा
  3. भौतिक पूर्वाधारको कमी
  4. परीक्षामा रट्ने प्रवृत्ति, बुझ्ने होइन

यी समस्या समाधान गर्नको लागि राज्यले शिक्षामा लगानी बढाउनुपर्छ। हाल कुल बजेटको करिब १२ प्रतिशत मात्र शिक्षामा विनियोजन गरिएको छ, जुन विश्व मापदण्डको तुलनामा न्यून हो।

शिक्षा कुनै पनि राष्ट्रको सबैभन्दा बलियो हतियार हो जसको प्रयोगले संसार परिवर्तन गर्न सकिन्छ। - नेल्सन मण्डेला

  • पाठ्यक्रमलाई व्यावहारिक र रोजगारमूलक बनाउनुपर्छ
  • शिक्षक तालिम र क्षमता विकासमा जोड दिनुपर्छ
  • प्रविधिमैत्री शिक्षा प्रणाली विकास गर्नुपर्छ
  • विद्यार्थी मूल्यांकन प्रणालीमा सुधार गर्नुपर्छ

शिक्षा प्रणालीको सुधारको लागि हामी सबैको साझा प्रयास आवश्यक छ। सरकार, शिक्षक, अभिभावक र विद्यार्थी सबैले मिलेर काम गर्नुपर्छ। त्यसो भए मात्र हामी गुणस्तरीय शिक्षाको सपना साकार पार्न सक्नेछौं।

सम्बन्धित खबर